Wat is een depressie

Het beantwoorden van de vraag wat een depressie is, is niet gemakkelijk. Het is belangrijk om een onderscheid te maken tussen normale depressiviteit en een depressie. Een depressie is als iemand:

• Langer dan twee weken ongewoon somber is en/of nergens meer plezier in heeft,
• een aantal klachten heeft als slaapstoornissen, verminderde eetlust, weinig energie, vermoeidheid, concentratieproblemen, besluitloosheid, traagheid, lichamelijk onrust, schuldgevoelens, gedachten over dood of zelfdoding,
• de klachten verstoren het dagelijks functioneren en er is sprake van psychisch lijden.

Volgens gegevens van de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie heeft 1 op de 10 mannen en 1 op de 5 vrouwen minstens 1 keer in zijn leven een depressie. Dit betekent dat er op een willekeurig moment in Nederland meer dan 70.000 mensen depressief zijn.

Depressies kunnen variëren van mild tot zwaar. Iemand met een milde depressie heeft enkeledepressieve verschijnselen, bij mensen met een zware depressie zijn vrijwel alle depressieve verschijnselen aanwezig. De zwaarte van de depressie hangt samen met de mate waarin de depressie het dagelijks functioneren verstoort.
Ernstig depressieve mensen denken vaak aan de dood. Ze ervaren het leven als zinloos, uitzichtloos en als een kwelling. De doodwens kan het gevolg zijn van de behoefte anderen niet meer tot last te zijn.

Als een depressie aanhoudt, is het aan te raden hulp te zoeken, ook al lijkt dat een grote stap. Het is het beste om met je klachten naar de huisarts te gaan.
Vaak komen depressieve mensen er zelf niet toe die stap te zetten, omdat ze daarvoor geen energie hebben, hulp zinloos vinden of omdat ze zichzelf geen hulp waard achten. Dan is het belangrijk dat de omgeving die stap zet.

Depressie bij jongeren

Een jongere met een depressie voelt zich langere tijd rot, neerslachtig en lusteloos. De jongere is vaak verdrietig, heeft huilbuien of het gevoel te willen huilen. Op school, thuis, met vrienden en met zichzelf loopt het niet lekker. De toekomst ziet er somber uit. Een jongere met een depressie heeft de neiging zich te isoleren. Sommigen gaan blowen of drinken. Ook piekeren, faalangst, gevoelens van wanhoop en besluiteloosheid komen veel voor.

Een depressie gaat samen met lichamelijke klachten, zoals vermoeidheid, gebrek aan energie, hoofdpijn en vage buikklachten. De ene jongere heeft geen zin om te eten, de andere eet juist extreem veel. Dat kan samengaan met enorm afvallen of aankomen. Veel meer slapen dan gebruikelijk en toch de hele dag moe zijn of juist erg weinig slapen horen er ook bij.

De depressie komt vaak ook tot uiting in schuldgevoelens en het gevoel tekort te schieten. Depressieve jongeren hebben meestal een negatief zelfbeeld. Ze voelen zich mislukt, minderwaardig aan hun leeftijdsgenoten en buitengesloten. Ook met hun uiterlijk zijn ze ongelukkig. Jongeren met een depressie kunnen zo somber worden dat ze niet meer willen leven. Soms loopt dat uit op een poging tot zelfdoding.

Soorten depressie

Er zijn verschillende soorten depressies:

• Dysthyme depressie:
Bij deze depressie doen zich minder verschijnselen voor dan bij iemand met een ‘gewone’ depressie; de verschijnselen die voorkomen zijn minder intens. Als deze ‘milde’ klachten minstens 2 jaar aanwezig zijn, wordt er gesproken van een dysthyme depressie. Kenmerkend is dat een dysthyme depressie in ernst kan wisselen: lange perioden waarin men somber is kunnen worden afgewisseld met korte perioden waarin het wat beter gaat. Het lijden is zwaar, omdat er geen perioden zijn dat diegene zich echt goed voelt. Het is moeilijk om erkenning te krijgen voor de dysthyme depressie,

• Seizoensgebonden depressie:
Depressieve stemmingen tijdens het najaar, de winter en het vroege voorjaar zijn voor veel mensen elk jaar een terugkerend probleem. Mensen die last hebben van deze vorm van depressie komen tijdens de winterperiode vrijwel tot niets.

Winterdepressie kan iedereen krijgen. Maar vooral vrouwen in de leeftijd van 13 tot en met 55 jaar hebben er een grotere gevoeligheid voor. Lichttherapie is een behandeling die voor veel mensen goed werkt. De klachten moeten minimaal twee jaar achter elkaar in het winterseizoen aanwezig zijn om te kunnen spreken van een winterdepressie. De verschijnselen beginnen vaak tijdens de herfst, worden in de winter heftig en verdwijnen in de loop van de lente,

• Manisch – depressief:
Bij deze stoornis zijn de extreme stemmingen van de persoon niet in overeenstemming met wat er in werkelijkheid gebeurt. Bij deze stoornissen wisselen depressieve, extreme somberheid, manische periodes, extreme vrolijkheid of uitgelatenheid elkaar af. Beide stemmingen kunnen geleidelijk ontstaan, maar ook acuut. In welke volgorde de stemmingen komen en hoe lang de stemmingen aanhouden verschilt per persoon.